Thông tư 58/2026 cho phép doanh nghiệp siêu nhỏ làm gì?
Từ 1/7/2026, Thông tư 58/2026/TT-BTC hướng dẫn chế độ kế toán doanh nghiệp siêu nhỏ cho phép không bắt buộc bố trí kế toán trưởng và được bố trí người thân trong gia đình (cha, mẹ, vợ, chồng, con, anh, chị, em ruột của người đại diện) làm kế toán. Mục tiêu là giảm chi phí và tăng linh hoạt cho doanh nghiệp quy mô rất nhỏ.
Chính sách mới giúp doanh nghiệp siêu nhỏ tiết kiệm chi phí kế toán, nhưng khi người làm sổ không chuyên, rủi ro sai số liệu ở đầu vào tăng lên. Giải pháp cân bằng là dựng một khung ghi chép dễ làm đúng: chứng từ có công cụ hỗ trợ, dữ liệu tập trung, hạn chế nhập tay.
Vì sao dùng người nhà làm kế toán lại tiềm ẩn rủi ro số liệu?
Cởi trói chi phí là điểm tốt, nhưng chất lượng sổ sách phụ thuộc vào người ghi. Vài rủi ro dễ gặp:
- Ghi thiếu hoặc thất lạc chứng từ đi kèm nghiệp vụ.
- Nhập sai khoản mục, phân loại chi phí không nhất quán.
- Bỏ sót hóa đơn, đối chiếu muộn nên cuối kỳ mới phát hiện lệch.
Số liệu sai từ đầu vào thì báo cáo cuối kỳ khó đúng. Đây cũng là một trong những sai lầm thường gặp khi chọn và dùng phần mềm kế toán, và là lý do nhiều doanh nghiệp cân nhắc khi nào nên ngừng vận hành bằng Excel.
Làm sao tiết kiệm chi phí mà không sai số liệu?
Thay vì trông chờ vào kinh nghiệm cá nhân, hãy dựng một khung khiến việc ghi đúng trở nên dễ hơn ghi sai:
- Dùng công cụ bóc tách hóa đơn, chứng từ để giảm nhập liệu thủ công, giảm lỗi nhập tay.
- Đưa dữ liệu về một nguồn chung để không mỗi nơi một phiên bản.
- Chốt số đều đặn để phát hiện lệch sớm, tham khảo cách rút ngắn thời gian chốt số cuối tháng.
Tình huống minh hoạ: Một hộ vừa lên doanh nghiệp siêu nhỏ (ví dụ minh hoạ) giao việc ghi sổ cho người nhà để tiết kiệm chi phí. Sau khi bổ sung công cụ bóc tách chứng từ và gom dữ liệu về một chỗ, người không chuyên vẫn nhập được đúng khoản mục nhờ khung có sẵn, số liệu cuối kỳ ít phải sửa lại hơn.
Nguồn tham khảo: Doanh nghiệp siêu nhỏ được dùng người thân làm kế toán (Báo Pháp Luật VN); Quy định kế toán mới cho DN siêu nhỏ (VnEconomy).
Nếu bạn đang cân nhắc điều này, có thể bắt đầu từ việc rà soát cách doanh nghiệp đang ghi nhận chứng từ.